Công an Ninh Bình triệt phá ổ nhóm "tín dụng đen" cho vay online với lãi suất 255%/năm

Ngày 19/01/2026, một nhóm đối tượng tại Ninh Bình vừa bị triệt phá khi tổ chức cho vay nặng lãi quy mô lớn qua mạng xã hội, với mức lãi suất được ví như “cắt cổ”, gây thiệt hại nghiêm trọng cho người vay.

Các đối tượng có liên quan tại Cơ quan điều tra - Nguồn: CA

Theo thông tin chính thức từ Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Ninh Bình, thông qua công tác nắm tình hình, Phòng Cảnh sát hình sự (Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Ninh Bình) đã phát hiện nhóm đối tượng gồm Nguyễn Văn Thủy (sinh năm 1994), Đỗ Quốc Huy (sinh năm 1989), Nguyễn Hữu Hiếu (sinh năm 1988) và Nguyễn Thị Lan (sinh năm 1988, cùng trú tại tỉnh Ninh Bình) có hành vi tổ chức cho vay lãi nặng trên không gian mạng.

Nhóm này đã lợi dụng các nền tảng mạng xã hội để lập ra các hội, nhóm kín, liên tục đăng tải thông tin quảng cáo hấp dẫn về các khoản vay tiền với thủ tục được miêu tả là “nhanh gọn”, không cần kiểm tra lịch sử tín dụng phức tạp, và đặc biệt là “không cần cầm cố tài sản”. Đây chính là chiêu thức dụ dỗ phổ biến nhắm vào những người có nhu cầu vay gấp nhưng không đủ điều kiện vay ngân hàng hoặc các tổ chức tín dụng hợp pháp.

Sau khi xác định rõ quy mô và phương thức hoạt động, cơ quan công an đã nhanh chóng xác lập chuyên án. Đến ngày 15/01/2026, lực lượng chức năng đã đồng loạt bắt giữ cả bốn đối tượng trên. Tại hiện trường, thông qua khám xét khẩn cấp nơi ở của các đối tượng, nhiều giấy tờ, tài liệu, sổ sách ghi chép liên quan trực tiếp đến hoạt động cho vay và thu lãi phi pháp đã bị thu giữ, trở thành chứng cứ quan trọng cho quá trình điều tra.

Tại cơ quan công an, các đối tượng đã khai nhận hành vi phạm tội của mình. Theo đó, trong khoảng thời gian dài từ tháng 4/2024 cho đến tận ngày 14/01/2026, tức một ngày trước khi bị bắt, nhóm này đã thực hiện cho chị Thiều Thị H. (sinh năm 1992, trú tại xã Vĩnh Trụ, tỉnh Ninh Bình) vay tiền với mức lãi suất được xác định là cực kỳ cao, dao động từ 5.000 đồng đến 7.000 đồng trên mỗi một triệu đồng vay trong một ngày.

Để dễ hình dung, nếu quy đổi, mức lãi suất này tương đương từ 0.5% đến 0.7%/ngày. Tính theo năm, con số này lên tới mức khủng khiếp là 182.5% đến 255.5%/năm, vượt xa nhiều lần mức lãi suất tối đa được pháp luật cho phép trong giao dịch dân sự, thường được giới hạn ở khoảng 20%/năm theo Bộ luật Dân sự, và thậm chí cao hơn cả lãi suất của nhiều tổ chức tín dụng đen khét tiếng.

Số liệu cụ thể về số tiền thu lợi bất chính của từng đối tượng được công bố đã phản ánh quy mô đáng kinh ngạc của đường dây này:

• Đỗ Quốc Huy: Sử dụng 1,75 tỷ đồng để cho vay, nhưng đã chiếm đoạt số tiền lãi lên tới 1,5 tỷ đồng. Điều này đồng nghĩa với việc tổng số tiền người vay phải trả gần như gấp đôi số tiền gốc, một mức độ bóc lột trắng trợn.
• Nguyễn Văn Thủy: Vốn ban đầu 150 triệu đồng, thu lợi bất chính 206 triệu đồng.
• Nguyễn Hữu Hiếu: Vốn 500 triệu đồng, thu lợi 80 triệu đồng.
• Nguyễn Thị Lan: Vốn 700 triệu đồng, thu lợi 140 triệu đồng.

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ thu thập được, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Ninh Bình đã ra quyết định tạm giữ hình sự đối với cả bốn đối tượng về tội “Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự” theo quy định tại Điều 201 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017). Cơ quan điều tra cho biết sẽ tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ toàn bộ đường dây, các đối tượng liên quan và xử lý nghiêm minh theo pháp luật.

Vụ án tại Ninh Bình không phải là trường hợp cá biệt. Nó phản ánh một xu hướng toàn cầu khi các hoạt động tài chính ngầm (shadow banking) và cho vay nặng lãi (usury) ngày càng lợi dụng công nghệ số để mở rộng phạm vi hoạt động.

Theo một báo cáo của The Economist Intelligence Unit (EIU), tại nhiều quốc gia đang phát triển ở châu Á và châu Phi, sự thiếu hụt các kênh tài chính chính thức đã khiến người dân, đặc biệt là những người có thu nhập thấp và tiểu thương, dễ dàng sa vào bẫy của những kẻ cho vay nặng lãi trực tuyến.

Tương tự, Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) trong một nghiên cứu về điều kiện làm việc cũng chỉ ra rằng nợ nần từ các khoản vay phi chính thức với lãi suất cao là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng bóc lột lao động và nghèo đói dai dẳng.

Trong bối cảnh Việt Nam, sự bùng nổ của mạng xã hội và các ứng dụng nhắn tin đã tạo ra một môi trường “lý tưởng” cho tín dụng đen phát triển. Các nhóm này hoạt động linh hoạt, khó bị phát hiện, và thường dùng hình thức đe dọa tinh thần, uy hiếp qua điện thoại hoặc mạng xã hội để siết nợ thay vì các hành vi bạo lực trực tiếp truyền thống, khiến nạn nhân càng thêm lo sợ và khó tố cáo.

Bài học từ vụ việc tại Ninh Bình là một hồi chuông cảnh tỉnh mạnh mẽ cho cộng đồng. Người dân cần hết sức tỉnh táo trước những lời mời chào vay tiền “dễ dàng” trên mạng xã hội. Cần hiểu rằng, không có khoản vay nào thực sự “nhanh gọn và không cần gì cả”. Cái giá phải trả thường là mức lãi suất cắt cổ có thể đẩy người vay vào vòng xoáy nợ nần không lối thoát, thậm chí mất trắng tài sản.