AI đồng loạt "quay lưng" với tiền pháp định, nghiên cứu chỉ ra lựa chọn bất ngờ

Một nghiên cứu mới được công bố bởi Viện Chính sách Bitcoin (Bitcoin Policy Institute - BPI) đã đưa ra những phát hiện đáng chú ý về hành vi lựa chọn tiền tệ của các mô hình trí tuệ nhân tạo. Kết quả cho thấy phần lớn các AI được thử nghiệm đều thể hiện sự ưu tiên dành cho Bitcoin và tài sản kỹ thuật số, thay vì các loại tiền tệ pháp định truyền thống.

Cụ thể, nghiên cứu do BPI thực hiện đã tiến hành khảo sát trên 36 mô hình AI khác nhau đến từ sáu nhà cung cấp hàng đầu, bao gồm OpenAI, Anthropic, Google, xAI, cùng với DeepSeek và MiniMax. Với tổng số 9.072 phản hồi được phân tích, các nhà nghiên cứu ghi nhận một xu hướng rõ rệt: trung bình 48,3% lựa chọn của các mô hình AI thuộc về Bitcoin, biến nó trở thành công cụ tiền tệ được ưa chuộng nhất. Con số này vượt xa stablecoin, vốn chỉ nhận được 33,2% lựa chọn.

Điểm đáng chú ý là không một mô hình nào trong số 36 mô hình được thử nghiệm chọn tiền pháp định (fiat currency) làm lựa chọn ưu tiên hàng đầu của mình. Hơn 91% tổng số phản hồi thể hiện sự ưu ái dành cho các công cụ tiền tệ có bản chất kỹ thuật số, như Bitcoin, stablecoin, altcoin, tài sản thực được token hóa (RWA) hoặc thậm chí là các đơn vị tính toán.

Sự khác biệt trong lựa chọn còn thể hiện rõ khi các mô hình AI được đặt vào những tình huống kinh tế cụ thể. Trong các kịch bản yêu cầu bảo toàn sức mua trong dài hạn (nhiều năm), Bitcoin chiếm ưu thế áp đảo với 79,1% lựa chọn. Đây được xem là kết quả chênh lệch nhất trong toàn bộ nghiên cứu. Ngược lại, khi được hỏi về các tình huống thanh toán, dịch vụ, thanh toán vi mô hoặc chuyển tiền xuyên biên giới, stablecoin lại được ưu tiên hơn với 53,2% lựa chọn, so với chỉ 36% dành cho Bitcoin.

Bình luận về kết quả này, Jeff Park, Giám đốc đầu tư của Bitwise, cho rằng lý giải hợp lý nhất cho việc stablecoin không đạt tỷ lệ cao hơn nữa nằm ở đặc tính của chúng. Cụ thể, stablecoin “có thể bị đóng băng, còn Bitcoin thì không”.

Nghiên cứu cũng chỉ ra sự khác biệt đáng kể giữa các nhà cung cấp mô hình AI. Các mô hình của Anthropic thể hiện mức độ ưu tiên trung bình dành cho Bitcoin cao nhất, ở mức 68%. Trong khi đó, OpenAI chỉ ghi nhận mức 26%, Google là 43% và xAI là 39%. Phiên bản Claude Opus 4.5 của Anthropic thậm chí còn đạt tỷ lệ lên tới 91,3% lựa chọn Bitcoin trong một số tác vụ cụ thể.

Bên cạnh đó, nghiên cứu còn phát hiện một số mô hình AI đã chủ động đề xuất các đơn vị năng lượng như kilowatt-giờ hoặc sức mạnh tính toán như giờ GPU làm dạng tiền tệ tiềm năng trong các câu trả lời mở, một chi tiết cho thấy khả năng tư duy vượt khuôn khổ tiền tệ truyền thống của các tác nhân AI.

Dù vậy, Viện Chính sách Bitcoin cũng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế trong phương pháp luận của nghiên cứu. Việc giới hạn ở 36 mô hình từ sáu nhà cung cấp có thể chưa bao quát toàn bộ bức tranh thị trường. BPI thừa nhận rằng cách đặt vấn đề trong các kịch bản khảo sát có thể đã ảnh hưởng đến kết quả. Chẳng hạn, một trong những tình huống được đưa ra yêu cầu lựa chọn công cụ tài chính “không bị ràng buộc vào chính sách tiền tệ hay hệ thống ngân hàng của bất kỳ quốc gia nào”, điều này phần nào đã loại trừ các lựa chọn là tiền pháp định ngay từ đầu.

Quan trọng hơn, BPI nhấn mạnh rằng sở thích của các mô hình AI trong nghiên cứu này không phản ánh sự chấp nhận hay ứng dụng trong thế giới thực. Thay vào đó, kết quả này chủ yếu chỉ ra các mô hình dữ liệu huấn luyện (training data patterns) mà những AI này đã được tiếp cận. Viện cho biết sẽ tiếp tục mở rộng nghiên cứu trong tương lai với nhiều mô hình hơn và thử nghiệm các cách đặt vấn đề khác nhau để đo lường độ nhạy của kết quả.

Nghiên cứu này được công bố trong bối cảnh trước đó không lâu, một số quan chức tài chính hàng đầu vẫn giữ quan điểm hoài nghi về tiền mã hóa, như phát biểu gọi đây là “vô dụng hoàn toàn” từ Chủ tịch Fed chi nhánh Minneapolis Neel Kashkari.

Tuy nhiên, các phản ứng từ thị trường tiền mã hóa sau khi nghiên cứu được công bố vẫn khá trầm lắng. Theo dữ liệu mới nhất, Bitcoin tiếp tục duy trì giao dịch trong biên độ hẹp mà không có biến động giá mạnh, cho thấy giới đầu tư vẫn đang thận trọng chờ đợi thêm các tín hiệu khác từ vĩ mô.